Zachowek a darowizna sprzed lat - Forum Prawne

 

Zachowek a darowizna sprzed lat

Proszę o pomoc w poniższej kwestii. Otrzymałem w spadku mieszkanie własnościowe po babci. Babcia miała jednego syna, mojego ojca, którego wydziedziczyła. Z uwagi na to wydziedziczenie, prawo do zachowku przeszło na mojego brata, czyli drugiego ...



Wróć   Forum Prawne > Pomoc prawna z zakresu prawa prywatnego > Prawo cywilne


Odpowiedz
 
02-03-2011, 09:14  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie Zachowek a darowizna sprzed lat

Proszę o pomoc w poniższej kwestii.

Otrzymałem w spadku mieszkanie własnościowe po babci.
Babcia miała jednego syna, mojego ojca, którego wydziedziczyła.
Z uwagi na to wydziedziczenie, prawo do zachowku przeszło
na mojego brata, czyli drugiego syna wydziedziczonego ojca.

18 lat temu babcia kupiła ojcu (wydziedziczonemu) działkę.
Działka na dzień dzisiejszy ma wartość ok 50 tyś. zł.
Nie wiem dokładnie ale wydaje mi się że działka została po
prostu przepisana na ojca. Trudniej miałbym ze zdobyciem
dokumentów a łatwiej ze świadkami. Działkę ojciec cały czas
użytkuje.

Pytanie zasadnicze jest takie, czy przy obliczaniu zachowku
należnego mojemu bratu należy wziąć pod uwagę darowiznę
czyli wartość dzisiejszą działki, którą otrzymał wydziedziczony
ojciec ? Z informacji jakie uzyskałem nie ma znaczenia kiedy
darowizna została przekazana.
piotr2009 jest off-line  
02-03-2011, 12:40  
Tomu
Ekspert
 
Tomu na Forum Prawnym
 
Posty: 13.343
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Jeśli to była darowizna - to tak, podlega doliczeniu do spadku. Wg stanu z momentu darowizny, a wartości na moment bieżący - 995 KC.
Tomu jest off-line  
02-03-2011, 12:52  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

1. Czyli darowizna ta wlicza się na poczet zachowku, który teraz przysługuje
bratu ?
2. Od wartości wyliczonego zachowku mogę odjąć aktualną wartość działki, która była przekazana jako darowizna.
3. I nie ma znaczenia, że darowizna była na mojego ojca, który jest wydziedziczony (i dlatego zachowek przysługuje jego synowi).
4. I pomimo, że darowizna była przekazana przeszło 10 lat temu to w tym przypadku nie ma znaczenia.

Zależy mi aby to sprecyzować.
piotr2009 jest off-line  
02-03-2011, 13:03  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Chodzi mi także o to:

Na poczet zachowku nie dolicza się darowizn dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty
na rzecz osób nie będących spadkobiercami ani uprawnionymi do zachowku (art. 994 § 1 kc).

W moim przypadku osoba która otrzymała darowiznę (mój ojciec) została później wydziedziczona. Prawo do zachowku przeszło na mojego brata. Czy wg powyższego
zapisu darowizna sprzed 10 lat była przekazana osobie uprawnionej do zachowku
jeżeli ta osoba została wydziedziczona ? Czyli pozbawiona prawa do zachowku.

Strasznie to zagmatwane.
piotr2009 jest off-line  
02-03-2011, 13:14  
Tomu
Ekspert
 
Tomu na Forum Prawnym
 
Posty: 13.343
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

1. Tak. Precyzyjnie - może być doliczona do spadku na potrzeby wyliczania zachowku.

2. Nie rozumiem.

3. Tak.

4. Zastanawiam się...
Przepis prawny:
Art. 994 KC § 1. Przy obliczaniu zachowku nie dolicza się do spadku drobnych darowizn, zwyczajowo w danych stosunkach przyjętych, ani dokonanych przed więcej niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku, darowizn na rzecz osób nie będących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku.
Czyli jakby to ograniczenie 10 lat jednak miało zastosowanie - skoro dot. osoby pozbawionej zachowku przez wydziedziczenie.
Tomu jest off-line  
02-03-2011, 13:24  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

No właśnie. W momencie przekazania darowizny obdarowanym był syn.
Wtedy nie był wydziedziczony.

Później prawo do zachowku przeszło na syna obdarowanego. Wydziedziczenie dało taki skutek jakby wydziedziczony nie dożył spadku i prawo do zachowku nabył jego syn. Czy darowizna którą otrzymał jego wydziedziczony ojciec wpłynie na wysokość należnemu jemu zachowku.

Jeżeli brat przejął prawo do zachowku po ojcu to logiczne, że też darowizna przekazana ojcu powinna być brana pod uwagę. Ale... Jak to jest ?
piotr2009 jest off-line  
02-03-2011, 13:34  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Nie wiem czy do końca ,,dot. osoby pozbawionej zachowku przez wydziedziczenie. '', ponieważ te prawo do zachowku przeszło na jego syna.
piotr2009 jest off-line  
02-03-2011, 13:57  
Tomu
Ekspert
 
Tomu na Forum Prawnym
 
Posty: 13.343
Domyślnie

Cytat:
Napisał/a piotr2009 Zobacz post
Nie wiem czy do końca ,,dot. osoby pozbawionej zachowku przez wydziedziczenie. '', ponieważ te prawo do zachowku przeszło na jego syna.
To akurat, wg mnie, wynika wprost z przepisu.

Pytanie właśnie - czy w ogóle darowiznę można doliczyć do spadku (nawet pomijając kwestię tych 10 lat), skoro obdarowanym był wydziedziczony.
Tomu jest off-line  
02-03-2011, 14:51  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Może Ktoś spotkał się z takim przypadkiem i może odpowiedzieć ?
piotr2009 jest off-line  
02-03-2011, 15:07  
torival
Użytkownik
 
Posty: 280
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Witam,
po pierwsze czegoś tu nie rozumiem. Piszesz, że ojciec została wydziedziczony i że prawo do zachowka przeszło na twojego brata. Jeśli przez wydziedziczenie masz na myśli pozbawienie w testamencie prawa do zachowka to się mylisz. Zgodnie z kc:

Kod:
Art.991.§1.*Zstępnym, małżonkowi oraz rodzicom spadkodawcy,
którzy byliby powołani do spadku z ustawy, należą się, jeżeli uprawniony 
jest trwale niezdolny do pracy albo jeżeli zstępny uprawniony jest małoletni 
- dwie trzecie wartości udziału spadkowego, który by mu przypadał przy 
dziedziczeniu ustawowym, w innych zaś wypadkach - połowa wartości tego
udziału (zachowek).
Jeśli twój ojciec będzie żył w chwili śmierci babci to on będzie uprawniony do zachowka. Skoro go wydziedziczono to nie będzie mógł tego zachowka żądać. Ale nie spowoduje to powstania po stronie twojego brata takiej możliwości, ponieważ w chwili śmierci babci nie był w kręgu osób uprawnionych do zachowka (nie byłby osobą powołana do spadku, gdyby nie testament).

Trochę inaczej byłoby gdyby babcia przeżyła ojca.
torival jest off-line  
02-03-2011, 21:30  
torival
Użytkownik
 
Posty: 280
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Przepraszam moja powyższa wypowiedź jest oczywiście błędna z uwagi na art. 1011 kc, niestety nie mam możliwości już jej edytować. Jak by jakiś uczynny moderator mógł ją skasować żeby nie wprowadzała w błąd i nie kompromitowała mnie moją ignorancją byłbym wdzięczny.
torival jest off-line  
03-03-2011, 08:38  
Ania J.
Użytkownik
 
Posty: 65
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Pozwolę sobie podpiąć się pod temat - skoro darowizna dla wydziedziczonego nie będzie wliczana do zachowku - to adekwatnie powinna sytuacja wyglądać jeśli ktoś spadek odrzuca - prawda? Wtedy art. 994 ma zastosowanie wg mnie - bo dotyczy osoby niebędącej spadkobierca (skoro jest traktowana ta osoba jakby nie dożyła otwarcia spadku). Czy za daleko idę w interpretacji?
Ania J. jest off-line  
03-03-2011, 10:07  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

No właśnie nie otrzymałem ostatecznej odpowiedzi co do moich pytań.
piotr2009 jest off-line  
03-03-2011, 10:08  
piotr2009
Użytkownik
 
Posty: 106
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Tak jak napisał Tomu -

,,Pytanie właśnie - czy w ogóle darowiznę można doliczyć do spadku (nawet pomijając kwestię tych 10 lat), skoro obdarowanym był wydziedziczony. ''

Czy ktoś potrafi ostatecznie na to pytanie odpowiedzieć ?
piotr2009 jest off-line  
03-03-2011, 12:16  
torival
Użytkownik
 
Posty: 280
Domyślnie RE: Zachowek a darowizna sprzed lat

Przejrzałem Lex'a i niestety żadnych wyroków w tym zakresie nie znalazłem. Podobnie żadnych informacji w Komentarzach, do których sięgnąłem.

Tak jak by próbować zbierać argumentację w tym zakresie to:
Po pierwsze przepis art. 1006 kc. mówi o pozbawieniu zachowku, a nie uprawnienia do zachowku. Zatem taka czysto literalna wykładania skłaniała by do twierdzenia, że wydziedziczenie nie wpływa na możliwość doliczania darowizn do spadku.

Po drugie jeśli by przyjść interpretacje, że darowizny osoby wydziedziczonej w ogóle nie doliczają się do spadku to mogło by dojść do paradoksalnych sytuacji. Np. spadkodawca daruje mieszkanie swojemu synowi po czym go wydziedzicza. Tym samym darowizna na niego, nie może być doliczana do spadku, co rozbraja również roszczenie z art. 1000 kc. (bo wyraźnie mówi się tam o darowiznach doliczanych do spadku czyli tą z art. 993-5). Tym samym jeśli spadkobierca miał trzech synów i tylko to darowane mieszkania, to dwaj pozostali synowie zostają bez niczego i bez uprawnienia do swojego brata z art. 994 czy 1000 kc. Żeby cokolwiek dostać muszą wytoczyć proces o ubezskutecznienie zapisu o wydziedziczeniu a dopiero po nim o zachowek. To trochę bez sensu.

Po trzecie: nawet jeśli przyjmujemy lżejszy wariant, że wydziedziczenie powoduje jedynie zniesienie 10 letniego terminu do doliczenia (z art. 994 kc) to znów może się okazać, że wydziedziczenie osoby obdarowanej stanie się środkiem do pozbawienia innych potencjalnych spadkobierców możliwości uzyskania zachowku.
torival jest off-line  
Odpowiedz

Podobne wątki na Forum Prawnym
Wątek
§ Darowizna sprzed 38 lat a zachowek (odpowiedzi: 1) Witam Sytuacja w mojej rodzinie - trochę długie, ale wolę opisać szczegółowo. Dziadek nie żyje od 20 lat - sprawa spadkowa po nim jest zamknięta...
§ Zachowek a przepis działki sprzed 20 lat (odpowiedzi: 6) Witam serdecznie. Moi dziadkowie przepisali 20 lat temu mojej ciotce połowę działki wraz z domem, który pomogli jej wybudować. Druga połowa wraz...
§ Zachowek a darowizna sprzed lat - majątek wspólny? (odpowiedzi: 1) Opiszę stan faktyczny: Ojciec wraz z matką kupili działkę w 1990 r. ( użytkowanie wieczyste ) we Wrocławiu i rozpoczęli budowę domu. Tuż po jej ...
§ jak wycenić darowiznę sprzed 8 lat starając się o zachowek (odpowiedzi: 2) Moja mama chce starać się o zachowek po zmarłej mamie która 13 lat temu (zmarła niecałe 5 lat temu) aktem darowizny przepisała mieszkanie na swojego...
§ darowizna sprzed 12 lat a podatek... (odpowiedzi: 8) Witam, moje pytanie jest nastepujące. Rodzice darowali mi w 2008 roku 350 tys na kupno mieszkania. Pieniądze w znacznie większej kwocie otrzymali w...
§ zachowek a darowizna sprzed 11 lat (odpowiedzi: 2) Witam, moi dziadkowie sporządzili testament, w ktorym jestem jedynym spadkobiercą, jednak nie wydziedziczyl innych, swoich 2 córek i dzieci po...


Czasy w strefie GMT +1. Teraz jest 16:57.