zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego - Forum Prawne

 

zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

Czy należy się zachowek od przekazanego darowizną gospodarstwa rolnego w 1993r....



Wróć   Forum Prawne > Pomoc prawna z zakresu prawa prywatnego > Prawo cywilne


Odpowiedz
 
30-01-2008, 22:33  
stanislaw k
Użytkownik
 
Posty: 44
Domyślnie zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

Czy należy się zachowek od przekazanego darowizną gospodarstwa rolnego w 1993r.
stanislaw k jest off-line  
30-01-2008, 22:43  
stanislaw k
Użytkownik
 
Posty: 44
Domyślnie

Jaki obowiązuje termin o ubieganie się o prawo do zachowku po śmierci spadkodawcy.Nie przeprowadzono sprawy spadkowej.
stanislaw k jest off-line  
31-01-2008, 01:46  
Dura_lex
Przyjaciel forum
 
Posty: 1.243
Domyślnie

Niestety orzecznictwo SN jest niezbyt pomyslne dla Pana.
Przekazanie gospodarstwa nastepcy w drodze umowy darowizny nie podlega zaliczeniu jako darowizna przy obliczaniu zachowku.
Dura_lex jest off-line  
02-02-2008, 23:32  
stanislaw k
Użytkownik
 
Posty: 44
Domyślnie

1991.02.19 uchwała SN III CZP 4/91 OSNC 1991/8-9/103
glosa krytyczna: Niedośpiał M. OSP 1993/1/2
glosa częściowo aprobująca: Lichorowicz A. OSP 1993/4/84

Wartości gospodarstwa rolnego przekazanego następcy na podstawie art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym i innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140) nie uwzględnia się przy ustalaniu zachowku.

3649
Dz.U.64.16.93: art. 991



Przewodniczący: sędzia SN Z. Świeboda.
Sędziowie SN: K. Kołakowski (sprawozdawca), G. Filcek.

Sąd Najwyższy w sprawie z powództwa Tadeusza L. przeciwko Zofii W. o 10.000.000 zł po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki w Warszawie postanowieniem z dnia 20 grudnia 1990 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:
Czy przekazanie gospodarstwa rolnego następcy na podstawie art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140) stanowi darowiznę w rozumieniu art. 888 § 1 kodeksu cywilnego i czy w związku z tym przy ustalaniu zachowku dolicza się to gospodarstwo?
podjął następującą uchwałę:
Wartości gospodarstwa rolnego przekazanego następcy na podstawie art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym i innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140) nie uwzględnia się przy ustalaniu zachowku.

Powód domagał się od swojej siostry zachowku w kwocie 10.000.000 zł, twierdząc że gospodarstwo rolne przekazane jej w 1980 r. przez ojca stron "w trybie ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 26 stanowiło cały jego majątek".
Sąd Rejonowy oddalił to powództwo, uznając że przekazanie gospodarstwa rolnego następcy w trybie art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz o innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140) nie jest umową darowizny w rozumieniu art. 888 § 1 k.c.
Przy rozpoznawaniu rewizji powoda od tego wyroku Sąd Wojewódzki uznał, że mimo iż argumentacja przytoczona przez Sąd Rejonowy nie jest pozbawiona słuszności i ma pośrednie oparcie w orzecznictwie i piśmiennictwie, jednak wzgląd na zasadę ochrony spadkobierców może podważać trafność takiego stanowiska.

Rozstrzygając przedstawione zagadnienie prawne (art. 391 § 1 zd. pierwsze k.p.c.) jak w podjętej uchwale, Sąd Najwyższy miał na uwadze, co następuje:
Trafnie Sąd Rejonowy odniósł się w swoich wywodach do wypowiedzi zawartych w tej kwestii w dotychczasowym orzecznictwie Sądu Najwyższego. Omawiając uchwałę z dnia 16 lipca 1980 r. w sprawie III CZP 44/80 (OSNCP 1981, z. 2-3, poz. 24) Sąd ten nie miał jednakże na uwadze, że pytanie, w którym zawarto przedstawione w tej sprawie zagadnienie prawne, odnosiło się wprost do kwestii, czy przekazanie gospodarstwa rolnego następcy w trybie art. 52 ust. 1 powołanej ustawy jest umową darowizny, a jeśli tak, to czy można ją odwołać z powodu rażącej niewdzięczności obdarowanego względem darczyńcy. Jakkolwiek w samej uchwale Sąd Najwyższy ograniczył się do istotnego (ze względu na przedmiot sprawy, jakim było odwołanie darowizny) stwierdzenia, że przekazanie takie nie może być odwołane na podstawie przepisów art. 898-900 k.c., dotyczących odwołania darowizny z powodu rażącej niewdzięczności, to jednak w jej uzasadnieniu znalazło się jednoznaczne stwierdzenie, że umowa określona w art. 52 ustawy jest swoistym rodzajem umowy przeniesienia własności, odmiennym od przeniesienia własności na podstawie umów wymienionych w części szczegółowej księgi trzeciej kodeksu cywilnego o zobowiązaniach. Jedynie w drodze analogii Sąd Najwyższy dopuścił wówczas stosowanie do tej umowy niektórych przepisów dotyczących darowizny, jednak tylko w takim zakresie, w jakim nie kolidowałoby to z istotą i celami przekazania gospodarstwa rolnego następcy.
Wątpliwości i rozbieżności zdań co do charakteru tej umowy znane były niewątpliwie ustawodawcy. Jednakże w ustawie z 1982 r. (na którą błędnie powołano się w pozwie) utrzymano szczególny charakter tej umowy, w tym także postanowienie, zawarte w jej art. 54, że następca przejmuje gospodarstwo rolne wraz z tymi tylko obowiązkami, które są związane z prowadzeniem tego gospodarstwa. Istotnych zmian nie dokonano także przy nowelizacjach tej ustawy, nawet wówczas, gdy za przekazanie gospodarstwa rolnego uznano również odpłatne lub nieodpłatne przeniesienie własności gospodarstwa na rzecz dowolnej osoby fizycznej lub prawnej, stosownie do przepisów kodeksu cywilnego (art. 2 pkt 6 b) ustawy w brzmieniu nadanym przez art. 6 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. - Dz. U. Nr 14, poz. 90).
W dacie podejmowania uchwały weszła już w życie ustawa z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 1991 r. Nr 7, poz. 24), utraciła zaś moc powołana ustawa z 1982 r. Mimo wprowadzenia w tej ustawie istotnych zmian co do warunków umowy z następcą, w tym także możliwości jej rozwiązania, ustawodawca zachował jej szczególny charakter, nakazując jedynie stosować do niej odpowiednio przepisy kodeksu cywilnego o umowie przedwstępnej (art. 84, 89 i 91 tej ustawy). Według art. 119 ust. 1 tej ustawy skutki prawne umowy o nieodpłatne przekazanie gospodarstwa rolnego następcy, zawartej według dotychczasowych przepisów, ustala się według tych przepisów (z wyjątkiem szczególnej możliwości rozwiązania umowy - por. ust. 2 art. 119), a zatem ustawa ta nie może znaleźć w sprawie bezpośredniego zastosowania, jednak jej postanowienia muszą być uwzględnione przy wykładni także dotychczasowych przepisów.
Również bowiem obecnie, mimo odstąpienia od określenia umowy z następcą, jako umowy przekazania gospodarstwa rolnego, i nadania jej charakteru umowy - pierwotnie - zobowiązującej, a - następnie - przenoszącej własność nieruchomości, w sposób szczególny określono zarówno osobę takiego następcy, jak i powiązanie tej umowy - jak poprzednio - z nabyciem przez rolnika przenoszącego własność swojego gospodarstwa prawa do emerytury lub renty inwalidzkiej (art. 84 i 85 ustawy). Odrębne unormowanie rozwiązania umowy przez sąd (a nie jej odwołania), czy możliwości uzyskania przez rolnika świadczeń dożywotnich lub pieniężnych (art. 88 ust. 1 i 2 ustawy), wskazuje nadal na zamiar odróżnienia tej umowy od umów uregulowanych w kodeksie cywilnym.
Zachowano także ścisłe powiązanie możliwości zawarcia umowy z pracą następcy w gospodarstwie rolnym, jej zaprzestanie czyniąc przesłanką rozwiązania umowy (art. 87 ustawy).
Te wszystkie uregulowania potwierdzają - także w odniesieniu do przepisów będących przedmiotem wykładni w sprawie niniejszej - że niejednorodny charakter umowy o przekazaniu gospodarstwa rolnego następcy, zawierającej elementy prawa administracyjnego, ubezpieczeniowego i cywilnego, przemawia przeciwko uznaniu, że z punktu widzenia uprawnień do zachowku umowa taka może być traktowana jako umowa darowizny.
_________________
Mona
_________________
Kto prawdę mówi, ten niepokój wszczyna.
Cyprian Kamil Norwid
Powrót do góry Zobacz profil autora

Wyświetl posty z ostatnich:
Nowy temat Temat zamknięty
Strona główna ? Orzeczenia i interpretacjestrona 1 z 1
stanislaw k jest off-line  
02-02-2008, 23:35  
stanislaw k
Użytkownik
 
Posty: 44
Domyślnie

Nie wiem czy na ten wywód SN można się powołać.
stanislaw k jest off-line  
03-02-2008, 14:04  
Dura_lex
Przyjaciel forum
 
Posty: 1.243
Domyślnie

Wlasnie to orzeczenie mialem na mysli.
Jesli chce Pan sie ubiegac o zachowek to orzecznictow dziala przeciwko Tobie.
Jesli jestes zas zobowiazany z tego tytulu i to Ty otrzymales to gosp. to orzecznienie jest korzystne dla Ciebie.
Dura_lex jest off-line  
04-02-2008, 17:58  
women
Użytkownik
 
Posty: 171
Domyślnie

Dzień dobry.
Przeczytałam ten temat, ponieważ jest on ważny.
Pytanie moje jest, czy dobrze zrozumiałam, jeśli spadkodawca przekazał gospodarstwo rolne w darowiznie, ponieważ otrzymał rente rolniczą, gdzie obdarowany nie ma obowiązku w takim przypadku płacić zachowku.
Czyli od takich darowizn nie przysługuje zachowek.

Jak się ma sprawa, kiedy spadkodawca przekazuje część działek rolnych, które stanowią cześć gospodarstwa rolnego w 2004.
Spadkodawca posiadał stała rente inwalidzką, pracował w państwowym sektorze.
Nie posiadał renty rolniczej, z tytułu pracy na roli.
Czy obdarowany ma obowiazek płacić zachowek od takiej darowizny.
Część gospodarstwa rolnego, grunt rolny, został przekazany ale
nie za otrzymanie renty rolniczej,ponieważ darujący posiadał juz dawno stałą rente inwalidzką od 20 lat.
Jak to wygląda z punktu prawnego w takiej sytuacji.
Obdarowany nie prowadzi żadnego gospodarstwa rolnego.
Czy należy się zachowek pozostałym spadkobiercom.
Uprzejmie proszę o odpowiedż na moją prośbę.
Dziękuje bardzo.
women jest off-line  
22-02-2010, 14:04  
basiaj
Początkujący
 
Posty: 23
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

A ja mam jeszcze inne pytanie z tym związane: rodzice przekazali synowi gospodarstwo rolne i dom mieszkalny. Dla siebie zapisali dożywocie w tym domu. Siostra, która tam mieszkała miała otrzymać spłatę zaś druga siostra, która wyprowadziła się z domu przed przepisaniem gospodarstwa nawet nic o tym nie wiedziała. Dowiedziała się po kilku miesiącach. Czy w tej sytuacji możemy mówić, że wszystkozostało przepisane zgodnie z prawem i nic jej się nie należy?
basiaj jest off-line  
11-06-2010, 14:19  
Lenia 23
Początkujący
 
Posty: 1
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

Witam ja mam podobne pytanie... Moja teściowa chce całe gospodarstwo przepisać na mojego Męża, ma jeszcze trzech synów, jeden z Nich zrzeka się, gdyż dostał działkę budowlaną... Czy pozostałym dwóm braciom będzie się coś należało gdy gospodarstwo zostanie przepisane notarialnie na mojego Męża... Jeżeli my spłacimy jednego z tych braci , czy musi to być udokumentowane przez notariusza i czy ten brat co się zrzeka też musi podpisać jakieś papiery, a co z ostatnim z braci,jeżeli nic mu się nie dostanie??? Z góry dziękuję za jakąś odpowiedź!
Lenia 23 jest off-line  
11-11-2010, 17:59  
rabinka59
Początkujący
 
Posty: 19
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

Rozumiem że po darowiznie gospodarstwa rolnego w zamian za rente nie należy się nikomu zachowek . Ale np czy można domagać sie czegoś innego? Np spłaty?
rabinka59 jest off-line  
11-11-2010, 18:04  
FraZeolog
Ekspert
 
FraZeolog na Forum Prawnym
 
Posty: 8.156
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

nie
FraZeolog jest off-line  
24-01-2011, 18:29  
zuzka770101
Użytkownik
 
Posty: 47
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

podpinam się pod temat, ale nie wiem, czy dobrze rozumuję. Proszę o zweryfikowanie
Moja sytuacja jest taka: w 1993 roku zostało mi przekazane gospodarstwo rolne przez rodziców, w akcie notarialnym mam wyliczenia renty za 6 miesięcy, rodzice otrzymali emeryturę rolniczą. Czy rodzeństwu należy się zachowek?
zuzka770101 jest off-line  
24-01-2011, 18:31  
FraZeolog
Ekspert
 
FraZeolog na Forum Prawnym
 
Posty: 8.156
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

A czy akt nazywa się "umowa darowizny" czy "umowa przekazania gospodarstwa rolnego"?
FraZeolog jest off-line  
27-01-2011, 19:56  
zuzka770101
Użytkownik
 
Posty: 47
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

UMOWA DAROWIZNY. i wszystko jasne!
Tylko teraz nie wiem czy mam liczyć 2/3, czy 1/2. Braciszki na emeryturach, jeden na rencie. Proszę o podpowiedz.




PS. SUPER, ŻE JEST TO FORUM!!!!
zuzka770101 jest off-line  
29-01-2011, 20:13  
zuzka770101
Użytkownik
 
Posty: 47
Domyślnie RE: zachowek a przekazanie gospodarstwa rolnego

proszę o podpowiedz
zuzka770101 jest off-line  
Odpowiedz

Podobne wątki na Forum Prawnym
Wątek
§ Przekazanie gospodarstwa rolnego (odpowiedzi: 4) Witam. Chciał bym uzyskać informacje na temat przeniesienie własności gospodarstwa na mocy umowy przekazania gospodarstwa rolnego opartej na...
§ Przekazanie gospodarstwa rolnego (odpowiedzi: 6) Witam :-) Bardzo proszę o pomoc w poniższej sytuacji: Żona pobiera rentę z KRUS-u za przekazane wraz z mężem córce w 2001 r. gospodarstwo rolne...
§ Przekazanie gospodarstwa rolnego (odpowiedzi: 3) Witam, chciałabym zapytać o możliwości dotyczące formy przekazania gospodarstwa. Mój wujek (bezdzietny kawaler) chciałby przekazać mi gospodarstwo...
§ Przekazanie gospodarstwa rolnego (odpowiedzi: 1) Ja z mężem przekazałam dla jednej z trzech córek gospodarstwo rolne 20 hektarowe + ciągnik z darowizną. Mąż już nie zyje, zostałam się sama (mam 75...
§ przekazanie gospodarstwa rolnego (odpowiedzi: 3) Witam. W roku 1986 moi rodzice przekazali dla mnie i mojego męża (małżeństwo od 1983 r.) gospodarstwo rolne za emeryturę rolną. Mąż pracował...
§ Przekazanie gospodarstwa rolnego (odpowiedzi: 4) Witam! Moi teściowie w czasie trwania naszego małżeństwa przekazali w zamian za emerytury rolnicze - swemu synowi (mojemu mężowi) -...


Czasy w strefie GMT +1. Teraz jest 01:44.