Czy bazę pytań ze strony ministerstwa można rozpowszechniać w celach komercyjnych?

Rok temu ***mod***

Ministerstwo udostępnia pytania na swojej stronie. Niestety nie ma tam wzmianki na temat licencji. Z jednej strony wydaje mi się, że jak coś jest na stronie ministerstwa to jest własnością publiczną, ale z drugiej strony mam wątpliwości, bo na zdjęciach są loga firm, np. PWPW.

Czy te pytania można skopiować na swoją stronę internetową wraz ze zdjęciami i filmami i wykorzystywać w celach komercyjnych?

tenar napisał:

... że jak coś jest na stronie ministerstwa to jest własnością publiczną, ...

Kliknij, aby rozszerzyć...

Raczej to materiały urzędowe, lecz:

Wyłączenia ochrony wynikające z art. 4 pr. aut. ... nie mogą byc utożsamiane z pozostawieniem całkowitej swobody reprodukowania i rozpowszechniania wymienionych w tym przepisie materiałów. Swoboda ta może podlegać ograniczeniom, jednak ograniczenia te wynikać będą z innych przepisów, takich jak przepisy chroniące dobra osobiste, tajemnicę, czy przeciwdziałające nieuczciwej konkurencji. Reprodukowanie bądź rozpowszechnianie materiałów wskazanych w art.4 pr. aut. ... może stanowić szkodę, której naprawienia dochodzić można na zasadach ogólnych.

Kliknij, aby rozszerzyć...

SN z 26.09.2001 IV CKN 458/00

Ciekawy wyrok. Rozumiem z tego, że pytania egzaminacyjne na prawo jazdy publikowane przez ministerstwo, mimo że są utworami, nie są chronione przez prawo autorskie, ponieważ są materiałem urzędowym. W pojęciu "materiałów urzędowych" mieszczą się również znaki i symbole. Nie pada co prawda w tym wyroku słowo "zdjęcia" czy "filmy", ale skoro sprawa dotyczyła wydania książki wraz z rysunkami i została oddalona, to chyba zdjęcia i filmy też zostałyby uznane za "znaki i symbole", ponieważ są integralną częścią materiału, bez nich materiał jest bezużyteczny.

Teraz kwestia, czy uporządkowanie tej bazy pytań, dodanie do niej odpowiedzi i wskazówek (pytania na stronie ministerstwa są w jednym worku i bez odpowiedzi), przedstawienie go w atrakcyjnej formie testu (z podaniem źródła) może naruszać czyjeś dobra osobiste, tajemnicę, czy stanowić czyn nieuczciwej konkurencji? Nie przychodzi mi do głowy żaden pomysł, jak taka działalność mogłaby podpadać pod taki zarzut, nawet jeśli ma charakter komercyjny.

tenar napisał:

... czy uporządkowanie tej bazy pytań, ... Nie przychodzi mi do głowy żaden pomysł ...

Kliknij, aby rozszerzyć...

Zatem polecam lekturę Ustawy o ochronie baz danych.

Czyli z deszczu pod rynnę. Jak nie prawo autorskie, to ustawa o ochronie baz danych "chroni" niektóre materiały urzędowe przed ponownym wykorzystaniem? A może to nie dotyczy tych materiałów?

Zapoznałam się z tą ustawą ale dalej nie mam pewności.

Przepis prawny:

Art. 2.1.4) producentem bazy danych jest osoba fizyczna, prawna lub jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej, która ponosi ryzyko nakładu inwestycyjnego przy tworzeniu bazy danych. 2. Ilekroć w ustawie jest mowa o producencie należy przez to rozumieć także jego następcę prawnego.

Kogo można uznać za producenta tej bazy? Ministerstwo? Skarb Państwa? Czy wzmianka o koniecznych nakładach inwestycyjnych odnosi się do wszystkich możliwych rodzajów podmiotów wymienionych w tym art. czy tylko do ostatniego (gramatycznie nie jest to jednoznaczne). Czy w tym przypadku ministerstwo albo Skarb Państwa ponosi jakieś ryzyko nakładu inwestycyjnego, skoro i tak trzeba wyprodukować tę bazę i ją opublikować na mocy ustawy lub rozporządzenia?

Przepis prawny:

Art. 8.1. Wolno korzystać z istotnej, co do jakości lub ilości, części rozpowszechnionej bazy danych:
1) do własnego użytku osobistego, ale tylko z zawartości nieelektronicznej bazy danych,
2) w charakterze ilustracji, w celach dydaktycznych lub badawczych, ze wskazaniem źródła, jeżeli takie korzystanie jest uzasadnione niekomercyjnym celem, dla którego wykorzystano bazę,
3)...

Jak rozumiem, punkt 2) nie dotyczy już tylko użytku osobistego tak jak punkt 1), ale ogólnie użytku, a więc odnosi się również do elektronicznej bazy danych i mówi o "korzystaniu", którym jest wg definicji z art. 2.1.3) "publiczne udostępnienie bazy danych w dowolnej formie".

Jeśli tak, to sformułowanie tego punktu 2) jest trochę niejasne. Raczej nie ulega wątpliwości, że portal zawierający uporządkowaną bazę pytań z odpowiedziami w formie testów będzie miał charakter dydaktyczny, a więc i cel dydaktyczny (a nie np. rozrywkowy, polityczny, informacyjny itd.) Oprócz tego, może również mieć cel komercyjny. Inaczej mówiąc, portal może realizować jednocześnie kilka celów. Czy punkt 2) mówi, że aby dozwolone było wykorzystanie istotnej części bazy, musi ono:

• a) mieć wyłącznie cele niekomercyjne, w tym cel dydaktyczny lub badawczy i być takim celem uzasadnione, czy też raczej
• b) mieć cel dydaktyczny lub badawczy jako istotny cel i być tym celem uzasadnione (a oprócz tego może mieć też inne cele, w tym cel komercyjny)

tenar napisał:

... Kogo można uznać za producenta tej bazy? Ministerstwo? ...

Kliknij, aby rozszerzyć...

Jak najbardziej, a Ustawa nie wymaga żadnego aktu prawnego na stworzenie bazy danych czy też rozpowszechnienie jej. Korzystanie w ramach dozwolonego użytku nie może mieć charakteru komercyjnego.

LeszsekS napisał:

Jak najbardziej, a Ustawa nie wymaga żadnego aktu prawnego na stworzenie bazy danych czy też rozpowszechnienie jej. Korzystanie w ramach dozwolonego użytku nie może mieć charakteru komercyjnego.

Kliknij, aby rozszerzyć...

Wydaje mi się, że jednak wymaga. Dz.U. 2014 poz. 970 Ustawa z dnia 26 czerwca 2014 r. o zmianie ustawy o kierujących pojazdami mówi wyraźnie:

Przepis prawny:

Art. 9. Minister właściwy do spraw transportu udostępnia w formie elektronicznej na stronie internetowej ministerstwa pytania egzaminacyjne stosowane na egzaminie, o którym mowa w art. 51 ustawy zmienianej w art. 1, nie później niż 6 miesięcy od dnia powołania komisji, o której mowa w art. 57a ustawy zmienianej w art. 1.

Natomiast Ustawa o Kierujących Pojazdami mówi:

Przepis prawny:

Art 51 punkt 2b. Pytania egzaminacyjne oraz wchodzące w ich skład scenariusze, wizualizacje i opisy zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw transportu oraz pytania zawarte w teście egzaminacyjnym stanowią informację publiczną w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej.


Czyli baza na stronie ministerstwa razem ze zdjęciami i filmami stanowi informację publiczną, a jej publiczne udostępnienie jest ustawowo wymagane. Czy zacytowane akty prawne zmieniają coś w temacie odpłatnego udostępniania tej bazy? Nie wiem, czy można odpłatnie udostępniać informację publiczną, która jednocześnie jest bazą danych.

tenar napisał:

Wydaje mi się, że jednak wymaga. ...

Kliknij, aby rozszerzyć...

Mowa była o Ustawie o ochronie baz danych i ta nie stawia takich wymagań. Proszę czytać ze zrozumieniem.

tenar napisał:

... Nie wiem, czy można odpłatnie udostępniać informację publiczną, która jednocześnie jest bazą danych. ...

Kliknij, aby rozszerzyć...

Rozdział 2a Ustawy o dostępie do informacji publicznej.

Przy art. 2a tej ustawy jest adnotacja, że przepis uchylający art. 2a wejdzie w życie z dn. 16.06.2016 r. (Dz. U. z 2016 r. poz. 352), pod nazwą "Ustawa z dnia 25 lutego 2016 r. o ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego". Więc skoncentrowałam się na tej ustawie.

Niestety jest ona dość skomplikowana. To co mi się udało z niej wyłowić:

Rozdział 3 "Warunki ponownego wykorzystania" Art. 14 mówi między innymi:

Przepis prawny:

Art. 14. 1. Warunki ponownego wykorzystywania mogą dotyczyć:
1) obowiązku poinformowania o źródle, czasie wytworzenia i pozyskania informacji od podmiotu zobowiązanego;
2) obowiązku poinformowania o przetworzeniu informacji ponownie wykorzystywanej;
3) zakresu odpowiedzialności podmiotu zobowiązanego za udostępniane lub przekazywane informacje.

Z tego by wynikało, że nie można zakazać ponownego wykorzystania w celach komercyjnych.

Z kolei Rozdział 4 "Opłaty za ponowne wykorzystywanie" mówi między innymi:

Przepis prawny:

Art. 16. Informacje sektora publicznego udostępnia się lub przekazuje w celu ich ponownego wykorzystywania bezpłatnie.
Art. 17. 1. Podmiot zobowiązany może nałożyć opłatę za ponowne wykorzystywanie, jeżeli przygotowanie lub przekazanie informacji w sposób lub w formie wskazanych we wniosku o ponowne wykorzystywanie wymaga poniesienia dodatkowych kosztów.

Z tego rozumiem, że opłata za ponowne wykorzystanie może być nałożona tylko wtedy, gdy wniosek jest nietypowy i samo przygotowanie lub przekazanie informacji wymaga dodatkowych kosztów i za przygotowanie informacji jest opłata, a nie samą informację.

Krótko mówiąc, nie widzę w tej ustawie która wejdzie 16 czerwca żadnych przesłanek, żeby ministerstwo mogło ograniczać ponowne wykorzystanie bazy pytań egzaminacyjnych dla celów komercyjnych ani nawet żeby mogło nakładać za takie wykorzystanie jakieś opłaty. Ale nie jestem pewna, bo ta ustawa jest napisana dość zawiłym językiem i jeśli jednak się mylę to prosiłabym o wyjaśnienie.

Na początek proszę wrócić do Art. 6. oraz art. 13 w/w Ustawy.


PS.
Nie odnalazłem jakie to mogą być ograniczenia ale zapewne jeśli są to powinny zostać określone ponieważ:

Brak informacji o warunkach ponownego wykorzystywania informacji sektora publicznego udostępnionych w Biuletynie Informacji Publicznej lub w centralnym repozytorium uważa się za udostępnienie informacji sektora publicznego w celu ponownego wykorzystywania bez warunków.

Kliknij, aby rozszerzyć...