Korab
Ekspert w spoczynku
- Dołączył
- 04.2005
- Odpowiedzi
- 580
WYROK
WSA w Bydgoszczy z dnia 6 grudnia 2006 r.
(II SAB/Bd 55/06)
Dz.U.00.98.1071: art. 37, art. 104
Dz.U.02.153.1270: art. 50
Dz.U.05.164.1365: art. 36 ust. 1, art. 175, art. 177 ust. 5 i 6, art. 207 ust. 1
TEZY:
1. Zgodnie z art. 175 ust. 1 w zw. z art. 173 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym w uczelni posiadającej podstawowe jednostki organizacyjne stypendium socjalne jest przyznawane na wniosek studenta przez kierwnika podstawowej jednostki organizacyjnej, od którego decyzji przysługuje odwołanie do rektora uczelni (art. 175 ust. 2 cyt. ustawy). W sytuacji gdy stosownie do art. 175 ust. 3 tej ustawy na wniosek właściwego organu samorządu studenckiego kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej lub rektor przekaże swoje uprawnienia odpowiednio komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej, to podmioty te stają się w tym przypadku „organami uczelni”, o których mowa w art. 207 ust. 1 cyt. ustawy, podejmującymi decyzje w indywidualnej sprawie studenta, jaką jest przyznanie stypendium socjalnego, zobowiązanymi do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
2. Czynności nadzorcze, o których mowa w art. 177 ust. 5 i 6 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym trudno jednoznacznie przyporządkować którejś z procedur ujętych w k.p.a. Nie jest to część postępowania „zwykłego”, gdyż wskutek przekazania uprawnień (zob. art. 175 ust. 3 cyt. ustawy) czynności postępowania zwykłego wykonują komisje stypendialne. Nie można uznać także, iż są to czynności podejmowane w ramach trybów nadzwyczajnych regulowanych w k.p.a., na co wskazują choćby wymienione w art. 177 ust. 6 Prawa o szkolnictwie wyższym kryteria nadzoru tj. zgodność z przepisami ustawy lub regulaminu ustalania wysokości, przyznawania świadczeń pomocy materialnej dla studentów - odmienne od kryteriów wznowienia postępowania (art. 145 k.p.a.), stwierdzenia nieważności (art. 156 k.p.a.), czy też uchylenia lub zmiany decyzji (art. 154, 155 k.p.a.). Należy wobec tego uznać, że ustawodawca w art. 177 ust. 5 i 6 cyt. ustawy przewidział swoistą, odrębną procedurę nadzorczą, do której jedynie odpowiednio należy stosować przepisy k.p.a. Wskazana swoista procedura nadzorcza może zakończyć się uchyleniem kontrolowanej decyzji komisji stypendialnej i choć ustawodawca nie wypowiada się w kwestii formy, w jakiej ma zapaść tego rodzaju rozstrzygnięcie organu nadzorczego, to w ocenie Sądu w tej kwestii powinien mieć odpowiednie zastosowanie przepis art. 104 k.p.a. przewidujący dla rozstrzygnięcia załatwianej sprawy formę decyzji.
3. Co do istoty postępowania nadzorczego rektora podobieństwa należałoby upatrywać raczej w postępowaniu prowadzonym w ramach nadzoru wojewody nad jednostkami samorządu terytorialnego. Osobie występującej do rektora o uchylenie w ramach nadzoru decyzji komisji stypendialnej można by wobec tego przypisać status strony w tym postępowaniu tylko o ile wyraźny przepis prawa by tak stanowił. W przepisach Prawa o szkolnictwie wyższym brak takiego przepisu. Wnioskowi skarżącej do rektora należy zatem przypisać jedynie charakter sygnału, po którego zbadaniu rektor może, ale nie jest zobowiązany wszcząć z urzędu postępowanie nadzorcze. W konsekwencji skarżąca nie ma interesu prawnego, w rozumieniu art. 50 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w zaskarżeniu bezczynności rektora, który nie zamierza prowadzić postępowania nadzorczego.
4. Nadzór ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego nie obejmuje decyzji administracyjnych wydawanych przez rektora (art. 36 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym), nie jest zatem możliwe (nawet gdyby rektor wszczął postępowanie nadzorcze, tylko prowadził je opieszale), wobec braku organu wyższego stopnia (por. art. 17 pkt 3 k.p.a.), wniesienie na rektora zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Skutkuje to możliwością bezpośredniego wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność rektora - o ile oczywiście skarżący ma interes prawny we wniesieniu takiej skargi.
Glosa częściowo krytyczna:
• Ustalenie przez wojewódzki sąd administracyjny, że skarżąca, ani żaden inny podmiot, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na bezczynność rektora w przedmiocie prowadzenia postępowania nadzorczego, stanowi bezwzględną przesłankę do odrzucenia skargi w trybie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa - jako niedopuszczalnej, nigdy zaś nie może prowadzić do oddalenia skargi w trybie art. 151 ppsa
• Osoba, której doręczono rozstrzygnięcie rektora odmawiające uchylenia decyzji komisji stypendialnej w trybie nadzoru, posiada interes prawny (wywodzony z norm prawa procesowego) do zaskarżenia takiego orzeczenia wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, a w przypadku milczenia organu posiada interes prawny (art. 50 ppsa) do zaskarżenia bezczynności organu. Osoba ta jest zatem uprawniona do złożenia skargi mimo tego, że w istocie nie posiadała interesu prawnego (materialnego) do żądania uchylenia decyzji komisji stypendialnej w trybie nadzoru.
WSA w Bydgoszczy z dnia 6 grudnia 2006 r.
(II SAB/Bd 55/06)
Dz.U.00.98.1071: art. 37, art. 104
Dz.U.02.153.1270: art. 50
Dz.U.05.164.1365: art. 36 ust. 1, art. 175, art. 177 ust. 5 i 6, art. 207 ust. 1
TEZY:
1. Zgodnie z art. 175 ust. 1 w zw. z art. 173 ust. 1 pkt 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym w uczelni posiadającej podstawowe jednostki organizacyjne stypendium socjalne jest przyznawane na wniosek studenta przez kierwnika podstawowej jednostki organizacyjnej, od którego decyzji przysługuje odwołanie do rektora uczelni (art. 175 ust. 2 cyt. ustawy). W sytuacji gdy stosownie do art. 175 ust. 3 tej ustawy na wniosek właściwego organu samorządu studenckiego kierownik podstawowej jednostki organizacyjnej lub rektor przekaże swoje uprawnienia odpowiednio komisji stypendialnej lub odwoławczej komisji stypendialnej, to podmioty te stają się w tym przypadku „organami uczelni”, o których mowa w art. 207 ust. 1 cyt. ustawy, podejmującymi decyzje w indywidualnej sprawie studenta, jaką jest przyznanie stypendium socjalnego, zobowiązanymi do odpowiedniego stosowania przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
2. Czynności nadzorcze, o których mowa w art. 177 ust. 5 i 6 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym trudno jednoznacznie przyporządkować którejś z procedur ujętych w k.p.a. Nie jest to część postępowania „zwykłego”, gdyż wskutek przekazania uprawnień (zob. art. 175 ust. 3 cyt. ustawy) czynności postępowania zwykłego wykonują komisje stypendialne. Nie można uznać także, iż są to czynności podejmowane w ramach trybów nadzwyczajnych regulowanych w k.p.a., na co wskazują choćby wymienione w art. 177 ust. 6 Prawa o szkolnictwie wyższym kryteria nadzoru tj. zgodność z przepisami ustawy lub regulaminu ustalania wysokości, przyznawania świadczeń pomocy materialnej dla studentów - odmienne od kryteriów wznowienia postępowania (art. 145 k.p.a.), stwierdzenia nieważności (art. 156 k.p.a.), czy też uchylenia lub zmiany decyzji (art. 154, 155 k.p.a.). Należy wobec tego uznać, że ustawodawca w art. 177 ust. 5 i 6 cyt. ustawy przewidział swoistą, odrębną procedurę nadzorczą, do której jedynie odpowiednio należy stosować przepisy k.p.a. Wskazana swoista procedura nadzorcza może zakończyć się uchyleniem kontrolowanej decyzji komisji stypendialnej i choć ustawodawca nie wypowiada się w kwestii formy, w jakiej ma zapaść tego rodzaju rozstrzygnięcie organu nadzorczego, to w ocenie Sądu w tej kwestii powinien mieć odpowiednie zastosowanie przepis art. 104 k.p.a. przewidujący dla rozstrzygnięcia załatwianej sprawy formę decyzji.
3. Co do istoty postępowania nadzorczego rektora podobieństwa należałoby upatrywać raczej w postępowaniu prowadzonym w ramach nadzoru wojewody nad jednostkami samorządu terytorialnego. Osobie występującej do rektora o uchylenie w ramach nadzoru decyzji komisji stypendialnej można by wobec tego przypisać status strony w tym postępowaniu tylko o ile wyraźny przepis prawa by tak stanowił. W przepisach Prawa o szkolnictwie wyższym brak takiego przepisu. Wnioskowi skarżącej do rektora należy zatem przypisać jedynie charakter sygnału, po którego zbadaniu rektor może, ale nie jest zobowiązany wszcząć z urzędu postępowanie nadzorcze. W konsekwencji skarżąca nie ma interesu prawnego, w rozumieniu art. 50 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w zaskarżeniu bezczynności rektora, który nie zamierza prowadzić postępowania nadzorczego.
4. Nadzór ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego nie obejmuje decyzji administracyjnych wydawanych przez rektora (art. 36 ust. 1 ustawy - Prawo o szkolnictwie wyższym), nie jest zatem możliwe (nawet gdyby rektor wszczął postępowanie nadzorcze, tylko prowadził je opieszale), wobec braku organu wyższego stopnia (por. art. 17 pkt 3 k.p.a.), wniesienie na rektora zażalenia w trybie art. 37 § 1 k.p.a. Skutkuje to możliwością bezpośredniego wniesienia skargi do sądu administracyjnego na bezczynność rektora - o ile oczywiście skarżący ma interes prawny we wniesieniu takiej skargi.
Glosa częściowo krytyczna:
• Ustalenie przez wojewódzki sąd administracyjny, że skarżąca, ani żaden inny podmiot, nie posiada interesu prawnego do wniesienia skargi na bezczynność rektora w przedmiocie prowadzenia postępowania nadzorczego, stanowi bezwzględną przesłankę do odrzucenia skargi w trybie art. 58 § 1 pkt 6 ppsa - jako niedopuszczalnej, nigdy zaś nie może prowadzić do oddalenia skargi w trybie art. 151 ppsa
• Osoba, której doręczono rozstrzygnięcie rektora odmawiające uchylenia decyzji komisji stypendialnej w trybie nadzoru, posiada interes prawny (wywodzony z norm prawa procesowego) do zaskarżenia takiego orzeczenia wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, a w przypadku milczenia organu posiada interes prawny (art. 50 ppsa) do zaskarżenia bezczynności organu. Osoba ta jest zatem uprawniona do złożenia skargi mimo tego, że w istocie nie posiadała interesu prawnego (materialnego) do żądania uchylenia decyzji komisji stypendialnej w trybie nadzoru.