"Pracodawca, chcąc zmienić pracownikowi warunki pracy lub płacy na niekorzyść, musi dokonać wypowiedzenia zmieniającego. Wypowiedzenia zmieniającego można dokonać zarówno w przypadku umów zawartych na czas nieokreślony, jak również w umowach zawartych na okres próbny oraz w umowach na czas określony zawartych na okres dłuższy niż 6 miesięcy, jeżeli strony zastrzegły w takiej umowie możliwość jej wypowiedzenia.
Szczególnej ochronie przed wypowiedzeniem zmieniającym podlegają między innymi: pracownica w ciąży, pracownik, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku, członkowie rady pracowniczej, społeczny inspektor pracy, pracownik pełniący funkcje związkowe, członkowie organów samorządu zawodowego.
U podstaw konstrukcji wypowiedzenia zmieniającego leży zasada, że niekorzystna dla pracownika zmiana ustalonych w umowie warunków pracy lub płacy może być dokonana tylko za zgodą pracownika, po uprzednim wypowiedzeniu dotychczasowych warunków i zaproponowaniu nowych. Zmiana taka musi być uzasadniona. Wypowiedzenie zmieniające opiera się również na zasadzie równości stron. Przyjęcie takiej zasady nie pozwala na jednostronną zmianę warunków pracy i płacy i jednocześnie chroni pracownika przed taką zmianą. Dokonane przez pracodawcę wypowiedzenie warunków pracy lub płacy wywołuje alternatywne skutki, zależne od woli pracownika. W przypadku zgody na proponowane warunki doprowadza ono do zmiany treści umowy lub – w razie nieprzyjęcia nowych warunków – powoduje rozwiązanie stosunku pracy, bez potrzeby dodatkowego oświadczenia woli pracodawcy. Jeżeli pracownik przyjmuje zaproponowane nowe warunki, wówczas, zgodnie z treścią wypowiedzenia zmieniającego, nastąpi zmiana tylko tych warunków, które zostały objęte wypowiedzeniem.
Wypowiedzenie dotychczasowych warunków umowy o pracę obejmuje tylko określone w jego treści warunki pracy lub płacy, a nie całą umowę. Zaoferowanie nowych warunków jest koniecznym składnikiem wypowiedzenia zmieniającego, bez którego nie może ono dojść do skutku. Wypowiedzenie zmieniające uważa się za dokonane dopiero wtedy, jeżeli pracownikowi zaproponowano na piśmie nowe warunki. Od tego momentu zaczyna biec okres wypowiedzenia zmieniającego, który dla danego pracownika jest taki sam, jak okres wypowiedzenia umowy o pracę. Pracownik może zaaprobować lub odrzucić zaproponowane mu warunki przed upływem połowy okresu wypowiedzenia, przy czym zgodę na przyjęcie nowych warunków może wyrazić także w sposób milczący"
Więcej o tym:
Jadwiga Zyguła